Tác giả, Tác phẩm Ngữ văn lớp 11 – Nội dung tác phẩm, Dàn ý phân tích, Bố cục, Tóm tắt, Giá trị, Tác giả

Tác giả, Tác phẩm Ngữ văn lớp 11 – Nội dung tác phẩm, Dàn ý phân tích, Bố cục, Tóm tắt, Giá trị, Tác giả

Tác giả – Tác phẩm Ngữ văn lớp 11

Tài liệu tác giả tác phẩm Ngữ văn lớp 11 học kì 1, học kì 2 vừa đủ Nội dung bài thơ, Nội dung đoạn trích, Nội dung tác phẩm, Hoàn cảnh sáng tác, sơ lược về tác giả, đọc hiểu văn bản và Dàn ý nghiên cứu và phân tích những tác phẩm trong chương trình Ngữ văn lớp 11 .

Tác giả tác phẩm Ngữ Văn 11 Học kì 1

Tác giả tác phẩm Ngữ Văn 11 Học kì 2

Tác giả tác phẩm Vào phủ Chúa Trịnh

I. Đôi nét về tác giả Lê Hữu Trác

– Tên : Lê Hữu Trác ( 1724 – 1791 )

– Hiệu là Hải Thượng Lãn Ông

– Ông là người toàn tài. Bên cạnh việc dùi mài kinh sử thi đỗ làm quan, thời trẻ ông từng học binh thư theo nghề võ lập được không ít công trạng trong phủ chúa Trịnh. Nhưng sau cuối ông gắn bó với nghề thầy thuốc bởi theo ông ngoài việc luyện câu văn cho hay, mài lưỡi gươm cho sắc, còn phải đem hết tâm lực chữa bệnh cho người .
⇒ Lê Hữu Trác là nhà danh y lỗi lạc, nhà văn, nhà thơ tài hoa có góp phần đáng kể so với văn học dân tộc bản địa trong thế kỷ XVIII, đặc biệt quan trọng ở thể văn xuôi tự sự
– Các tác phẩm chính :

    + bộ “Hải Thượng y tông tâm lĩnh” gồm 66 quyển, được biên soạn trong gần 40 năm. Đây là công trình nghiên cứu y học xuất sắc nhất thời trung đại ghi lại những cảm xúc chân thật của tác giả trong những lúc lặn lội đi chữa bệnh

+ Thượng kinh kí sự là quyển ở đầu cuối trong bộ Hải Thượng y tông tâm lĩnh, được triển khai xong năm 1783, tác phẩm ghi lại cảnh vật con người mà tác giả tận mắt tận mắt chứng kiến từ khi được triệu về kinh chữa bệnh cho Thế tử Cán đến khi xong việc trở lại quê nhà ở Hương Sơn

II. Đôi nét về tác phẩm Vào phủ Chúa Trịnh

1. Hoàn cảnh sáng tác

– Tác phẩm được trích từ quyển Thượng kinh kí sự nói về việc Lê Hữu Trác tới kinh đô được dẫn và phủ Chúa để bắt mạch kê đơn cho Thế tử Trịnh Cán

2. Bố cục

– Phần 1 ( từ đầu đến để tôi xem mạch Đông cung cho thật kĩ ) : Quang cảnh trong phủ chúa Trịnh
– Phần 2 ( còn lại ) : Qúa trình bắt mạch kê đơn và tâm lý của tác giả

3. Tóm tắt

Sáng sớm tinh mơ ngày 50% tôi được lệnh là có thánh chỉ triệu tập về phủ chầu ngay lập tức. Tôi nhanh gọn sẵn sàng chuẩn bị mũ áo chỉnh tề rồi được điệu đi trên một cái cáng chạy như ngựa lồng. Đi vào cửa sau vào phủ, nhìn quanh tôi thấy cây cối xum xê, chim hót líu lo, muôn hoa đua thắm. Vốn là con quan tôi thực không lạ với chốn phồn hoa nhưng khi bước chân vào phủ thì quả mới hay cảnh giàu sang của vua chúa khác dường nào. Qua mấy lần cửa, những hiên chạy dọc dài miên man tôi được đưa tới một ngôi nhà thật lớn gọi là phòng trà. Đồ đạc trong phòng đều là những cổ vật quý giá chưa từng nhìn thấy, được sơn son thếp vàng. Lúc đó chúa thượng đang ngự phòng thuốc cùng những phi tần nên tôi không hề yết kiến. Tôi được hầu hạ bữa sáng với mâm vàng, sơn hào hải vị. Ăn xong tôi được đưa đến yết kiến ở Đông Cung và khám bệnh cho thế tử Trịnh Cán. Tôi thấy bệnh thế tử là do nằm trong chốn màn che trướng rủ, ăn quá no, mặc quá ấm, lười hoạt động nên phủ tạng yếu đi, bệnh phát đã lâu … Sau một hồi tâm lý : sợ danh lợi ràng buộc không về núi được nhưng nghĩ lại còn chịu ơn nước nên ở đầu cuối đã kê đơn theo đúng bệnh. Sau đó tôi từ giã, lên cáng trở về kinh Trung Kiền để chờ thánh chỉ. Bạn bè ai ai trong kinh cũng đến thăm hỏi động viên .

4. Giá trị nội dung

– Tác giả đã vẽ nên một bức tranh sinh động về đời sống xa hoa, quyền quý và cao sang của chúa Trịnh, đồng thời thể hiện thái độ coi thường danh lợi của tác giả

5. Giá trị nghệ thuật

– Thể hiện rõ đặc thù của thể kí : quan sát, ghi chép những vấn đề có thật cùng xúc cảm chân thực của bản thân trước những vấn đề đó

III. Dàn ý phân tích Vào phủ Chúa Trịnh

1. Quang cảnh và cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa

– Quang cảnh nơi phủ chúa cực kỳ sang chảnh, lỗng lẫy không đâu sánh bằng :
+ giàu từ nơi ở : qua nhiều lầu cửa, hiên chạy quanh co, đâu đâu cũng là cây cối sum sê, chim kêu ríu rít, danh hoa đua thắm, … ; lầu từng gác vẽ mây, rèm châu, hiên ngọc, …
+ giàu sang trong tiện lợi hoạt động và sinh hoạt : đồ nghi trượng đều sơn son thếp vàng ; đồ ăn thức uống là cao lương mĩ vị, mâm vàng chén bạc, …. toàn của ngon vật lạ
– Cuộc sống hoạt động và sinh hoạt nơi phủ chúa nhiều lễ nghi, khuôn phép, kẻ hầu người hạ sinh động, cực kỳ cao sang và quyền uy tột đỉnh :
+ nô lệ chạy đằng trước cáng hét đường, cáng chạy như ngựa lồng
+ người giữ cửa truyền báo rộn ràng, người có việc qua lại như mắc cửi
+ nói tới chúa lời lẽ phải rất là lễ độ cung kính : Có thánh chỉ triệu cụ vào ; Thánh thượng cho cụ vào để hầu mạch Đông cung thế tử, …
+ để phục dịch một ông chúa nhỏ mà có tới năm sáu lầm trướng gấm, người hầu kẻ hạ sinh động đứng hai bên, …
⇒ Đoạn văn miêu tả cung cấm khá tỉ mỉ, chi tiết cụ thể giàu giá trị hiện thực, khắc họa sinh động đời sống xa hoa, trang trọng cùng uy quyền tối thượng nơi phủ chúa

2. Thái độ, tâm trạng của tác giả

a. Lúc vào phủ chúa
– Ngạc nhiên trước khung cảnh trước mắt
– Cảm nhận rất đầy đủ sự xa hoa trong phủ chúa
– Dửng dưng, lãnh đạm trước những điệu đàng vật chất, phê phán đời sống xa hoa, thừa thãi tiện lợi nhưng thiếu sinh khí, đó cũng là nguyên do bệnh của thế tử : Bởi thế tử ở chốn màn che trướng phủ ăn qua no, mặc quá ấm nên tạng phủ yếu đi
– Qua việc miêu tả sự giàu sang tới mức Cả trời Nam sang nhất là đây và sự lộng quyền của phủ chúa tác giả ngầm ý mỉa mai, châm biếm
b. Thái độ khi chữa bệnh cho thế tử và phẩm chất của người thầy thuốc
♦ Thái độ
– Hồi hộp, stress, tôn kính
– Mâu thuẫn : Nhưng sợ mình …. nếu mình làm có hiệu quả ngay lại bị danh lợi nó ràng buộc …… Chi bằng dùng phương thuốc hòa hoãn …… Nhưng lại nghĩ : Cha ông mình đời đời chịu ơn của nước, ta phải dốc hết cả lòng thành ……
⇒ Quyết định chữa bệnh cho đúng y đức
♦ Phẩm chất
– Ông là người thầy thuốc giỏi, có phẩm chất, già dặn kinh nghiệm tay nghề
– Là thầy thuốc có lương tâm và đức độ
– Khinh thường quyền quý và cao sang, danh lợi, yêu dấu tự do gắn bó với quê nhà

3. Nghệ thuật

– Tài quan sát tỉ mỉ, ngòi bút ghi chép vấn đề chân thực, tả cảnh sinh động, kể chuyện khôn khéo
– Lối văn kí sự có sự tích hợp giữa ghi chép vấn đề đúng mực và thể hiện thái độ, tâm lý, tình cảm của tác giả

Tác giả tác phẩm Tự tình 2

I. Đôi nét về tác giả Hồ Xuân Hương

– Tên thật : Hồ Xuân Hương, sống và khoảng chừng nửa cuối thế kỉ XVIII – nửa cuối thế kỉ XIX
– Là người cùng thời với Nguyễn Du, bà sống trong một thời đại dịch chuyển, đầy bão táp khiến thân phận con người nhất là người phụ nữ chìm nổi lênh đênh
– Cuộc đời Xuân Hương nhiều cay đắng xấu số :
+ bà là con vợ lẽ
+ tình duyên trắc trở, long đong : hai lần lấy chồng đều làm lẽ, chồng đều qua đời sớm
– Bà là người phụ nữ đặc biệt quan trọng thời bấy giờ : từng đi nhiều nơi, giao du với nhiều văn nhân thời bấy giờ
⇒ Tất cả tạo nên một Hồ Xuân Hương sắc xảo, đậm chất ngầu, bản lĩnh
– Các tác phẩm chính :
+ tập Lưu Hương kí gồm 24 bài chữ Hán và 28 bài chữ Nôm, là lời nói tình yêu đôi lứa với những cung bậc u buồn, thương nhớ, ước nguyện, gắn bó thủy chung
+ khoảng chừng 40 bài thơ Nôm truyền tụng

– Phong cách sáng tác:

+ chủ đề lớn trong thơ Hồ Xuân Hương là chủ đề người phụ nữ
+ viết về người phụ nữ, thơ bà vừa là lời nói cảm thương vừa là lời nói khẳng định chắc chắn tôn vinh, lời nói tự ý thức đầy bản lĩnh
⇒ Hồ Xuân Hương được ca tụng là Bà chúa thơ Nôm, nữ sĩ làm mưa làm gió

II. Đôi nét về tác phẩm Tự tình 2 (Hồ Xuân Hương)

1. Hoàn cảnh sáng tác

– Tự tình ( bài II ) nằm trong chùm thơ Tự tình ba bài của Hồ Xuân Hương
– Chùm thơ Tự tình thể hiện cảnh ngộ éo le ngang trái cùng những nỗi niềm buồn tủi cay đắng của thi sĩ

2. Bố cục

– Đề ( hai câu đầu ) : Nỗi niềm buồn tủi đơn độc của nữ sĩ trong đêm khuya thanh vắng
– Thực ( hai câu tiếp ) : Tình cảnh đầy chua xót, bẽ bàng
– Luận ( hai câu tiếp theo ) : Thái độ phản kháng phẫn uất
– Kết ( hai câu cuối ) : Tâm trạng chán chường, buồn tủi

3. Giá trị nội dung

– Tự tình ( bài II ) biểu lộ tân trạng, thái độ của Hồ Xuân Hương : vừa đau buồn, vừa phẫn uất trước duyên phận, gắng gượng vươn lên nhưng vẫn rơi vào thảm kịch, đồng thời bài thơ cũng cho thấy khát vọng sống, khát vọng niềm hạnh phúc của nữ sĩ

4. Giá trị nghệ thuật

– Bài thơ khẳng định chắc chắn kĩ năng độc lạ của Bà chúa thơ Nôm trong nghệ thuật và thẩm mỹ sử dụng từ ngữ và xây dựng hình tượng

III. Dàn ý phân tích Tự tình 2 (Hồ Xuân Hương)

1. Hai cầu đề:

♦ Câu 1
– Thời gian : đêm khuya ⇒ so với những ai quá lứa lỡ thì hay thân phận lẽ mọn đó là thời gian của những trăn trở thổn thức, là khoảng trống ngập tràn nỗi đơn độc trống trải đến quặn lòng
– Âm thanh tiếng trống vọng về khiến tủi càng thêm tủi, đơn độc trống trải nhân lên trùng trùng
– Từ láy văng vẳng vừa tả âm thanh tiếng trống vừa gợi khoảng trống bát ngát, lạng lẽ đến rợn ngợp
– Tiếng trống canh dồn gợi lên bước tiến dồn dập của thời hạn và sự rối bời của tâm trạng
♦ Câu 2
– Trơ là một mình trơ trọi, là tủi hổ, bẽ bàng, hồng nhan mà cứ phải trơ ra
⇒ Câu thơ là nỗi niềm tủi hổ, đắng cay, chua xót của kẻ hồng nhan bạc phận
– Từ trơ đắt giá được hòn đảo lên đầu câu, lại được tách riêng ra đi nhịp lẻ 1/3/3 khiến nỗi bẽ bàng, chua xót hằn sâu nhức nhối

2. Hai câu thực:

♦ Câu 3
– Tác giả muốn mượn rượu giải sầu quên đi nỗi buồn, sự đơn độc nhưng nỗi sầu của Xuân Hương quá lớn không rượu nào hoàn toàn có thể hóa giả được
– Chữ lại bộc lộ sự luẩn quẩn giữa tỉnh và say trong tâm trạng buồn tủi, chua xót, bế tắc
♦ Câu 4
– Hình ảnh tả thực : vầng trăng đã đã xế mà vẫn khuyết chưa tròn
– Ẩn dụ : tuổi xuân sắp trôi qua, cuộc sống sắp sửa xế bóng mà tình yêu vẫn dang dở, niềm hạnh phúc chưa một lần toàn vẹn viên mãn
– Nghệ thuật đối tài tình làm nổi rõ thảm kịch về thân phận người phụ nữ khao khát tình yêu, niềm hạnh phúc mà không đạt được

3. Hai câu luận:

– Nỗi niềm phẫn uất trào ra ùa vào cảnh vật, tiếp cho chúng sức mạnh công phá :
+ rêu vốn nhỏ bé mềm yếu nay trở nên gai cứng sắc nhọn, xiên ngang mặt đất để trồi lên
+ mấy hòn đá trở nên nhọn hoắt như chông như mác đâm toạc cả chân mây
⇒ Rêu và đá như muốn vạch trời vạch đất ra mà oán hờn, phản đối, đó khác nào cơn thịnh nộ của con người
– Nghệ thuật hòn đảo ngữ, sử dụng động từ mạnh, tả cảnh ngụ tình ⇒ khẳng định chắc chắn sự làm mưa làm gió trong tâm trạng : thái độ phản kháng kinh hoàng kinh khủng của nữ sĩ với cuộc sống, số phận, xã hội đồng thời khẳng định chắc chắn bản lĩnh tự tin của Hồ Xuân Hương

4. Hai câu kết

– Sử dụng tài tình từ đa nghĩa, đồng âm
+ từ xuân vừa có ngĩa là mùa xuân vừa là tuổi xuân của con người
+ từ lại thứ nhất mang nghĩa là thêm một lần nữa, từ lại thứ hai là sự trở lại tuần hoàn
⇒ Mùa xuân tuổi trẻ của con người trôi đi trong ngao ngán chán chường trước dòng chảy vô tình của thời hạn
– Mỗi chữ trong câu cuối đều nói về sự sẻ chia không toàn vẹn, sự rất ít như chan chứa nước mắt của thân phận lẽ mọn
– Mức độ sẻ chia càng nhỏ thì sự đơn độc, nỗi buồn lại tăng lên gấp bội
⇒ Bài thơ kết lại trong âm hưởng chua chát của sự bế tắc vô vọng

5. Nghệ thuật

– Thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật với cấu trúc niêm luật ngặt nghèo, gieo vần đối ngẫu rất chỉnh
– Ngôn từ được dùng tinh xảo, táo bạo mang đậm đậm cá tính bản lĩnh người nghệ sĩ
– Các giải pháp tu từ : hòn đảo ngữ, ẩn dụ, sử dụng từ đa nghĩa, đồng âm được sử dụng linh động hiệu suất cao
………………………..

Ngân hàng trắc nghiệm lớp 11 tại khoahoc.vietjack.com

Đã có app VietJack trên điện thoại thông minh, giải bài tập SGK, SBT Soạn văn, Văn mẫu, Thi trực tuyến, Bài giảng …. không tính tiền. Tải ngay ứng dụng trên Android và iOS .

Nhóm học tập facebook miễn phí cho teen 2k5: fb.com/groups/hoctap2k5/

Theo dõi chúng tôi miễn phí trên mạng xã hội facebook và youtube:

Theo dõi chúng tôi không lấy phí trên mạng xã hội facebook và youtube :

Nếu thấy hay, hãy động viên và chia sẻ nhé! Các bình luận không phù hợp với nội quy bình luận trang web sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Source: https://blogthuvi.com
Category: Blog